Sankskrito – hindeŭropa lingvo (3)

Kiuj estas la plej antikvaj tekstoj en la mondo? (En la sekva listo la datoj estas proksimumaj.)

La plej antikvaj latinaj tekstoj datiĝas de 450 a.K.;
la grekaj epopeoj de Homero  datiĝas –  de  800 a.K.;
la plej antikva ĉina literaturo – 1100 a.K.;
la plej antikvaj partoj (aŭ libroj) de la hebrea Biblio – de 1200 a.K.;
la mezopotamia kodekso de Hamurabi (en kojnoskribo) – de 1800 a.K.;
la sumera eposo Gilgameŝ (ankaŭ skribita per kojnoskribo sur argilaj tabeloj) – de 2100 a.K.;
la plej antikvaj egiptaj tekstoj (skribitaj per hieroglifoj) – de 2300 a.K.;
la Vedoj: laŭ la reganta teorio ili estis ellaboritaj (en la veda sanskrito aŭ veda lingvo) ĉirkaŭ 1.500 jaroj a.K., sed laŭ diversaj hindaj kaj nehindaj sciencistoj ili datiĝas de 4500 a.K.

Estu kiel ajn, unuflanke ekzistas vedaj manuskriptoj nur el la 11-a jarcento p.K. (ĉar dum longaj tempoj…

Daŭre legu kaj aŭskultu ĉe Esperanto Retradio

Sanskrito – hindeŭropa lingvo (2)

Kiel mi diris en la unua artikolo pri sanskrito, laŭ la plej ample akceptita kaj diskonigita teorio, la popolo, kiu parolis la proto-hindeŭropan lingvon vivis ĉirkaŭ 6000 jaroj a.K. norde de la montara ĉeno Kaŭkazo.

Tiu popolo disiĝis. La diversaj grupoj iris diversdirekten kaj iĝis la slavoj, la ĝermanoj, la grekoj ktp.
Unu el tiuj grupoj estis la arjanoj, kiuj vivis almenaŭ 2500 jaroj a.K. inter la Nigra Maro kaj la Arala Maro. Ili mem nomiĝis “arjanoj”. La vorto “arja” (aŭ  āryā) signifas “nobela” aŭ “civilizita”.

La lingvo, kiun ili parolis, estas nomita “hind-irana”. Kial? Ĉar poste – ĉirkaŭ 2000 jaroj a.K. – tiu popolo disiĝis en du grupojn: unu iris al la regiono, kie hodiaŭ estas Irano (cetere la nomo “Irano” devenas el “arja” kaj signifas “lando de arjanoj”), kaj la alia direktis sin al nordokcidenta Hindio. En sia plej antikva literaturo la du grupoj – jam separitaj – ankoraŭ nomis sin…

Legu pli kaj aŭskultu ĉe ESPERANTA RETRADIO

Sanskrito – Hindeŭropa Lingvo (1)

La temo de la proksima – la centa – Universala Kongreso estos “Lingvoj, artoj kaj valoroj en la dialogo inter kulturoj”. Ĉar antaŭ kelka tempo mi faris prelegon pri sanskrito – kiu ne estas moderna lingvo, sed estas lingvo kaj parenca al multaj modernaj lingvoj – mi intencis produkti sonartikolon pri ĝi. Pro tio mi surpriziĝis, kiam mi aŭskultis la artikolon de Anton de la 3-a de marto. La artikolo ne pritraktis sanskriton, sed kompreneble li menciis tiun lingvon en sia teksto pri la hindeŭropaj lingvoj. Se vi ankoraŭ ne aŭskultis aŭ legis ĝin, mi rekomendas fari tion.

En la artikolo de Anton kompreniĝas, ke sanskrito estas hindeŭropa lingvo. Li ankaŭ komprenigis,…

Legu pli kaj aŭskultu ĉe… ESPERANTA RETRADIO