Ekde milionoj da jaroj influis la naturaj lumcikloj la vivon de preskaŭ ĉiuj vivaj estaĵoj sur nia planedo. Antaŭ du jarcentoj ankaŭ homoj devis konformiĝi al la mallumo de la nokto, sed ekde la evoluo de artefarita lumo la tuta vivo ŝanĝiĝis, ne nur por homoj sed ankaŭ por multaj bestoj, birdoj kaj herboj.

Satelitaj bildoj montras ke aparte en Usono kaj Eŭropo ĉiu urbo brilas pro la lumoj de strataj lanternoj, grandaj konstruaĵoj, afiŝtabuloj, benzinstacioj ktp. La centro estas kutime la plej hela parto de la urbo kaj tie la lumo estas minimume milfoje pli forta ol la natura nokto. Oni taksas ke du trionoj de la loĝantaro neniam spertas veran malhelecon kaj neniam vidas la multnombrajn stelojn de la nokta ĉielo. Pli kaj pli da vidindaĵoj kaj fasadoj estas lumigitaj ĉiun nokton. En Vieno ekzemple tia lumigado disradias  tiom da energio kiel la lumoj de…

Legu kaj aŭskultu pli ĉe ESPERANTA RETRADIO.

Sensaligo

“Ĉevalon, ĉevalon, mian regnon kontraŭ ĉevalo!” ekkrias Reĝo Rikardo la Tria en la samnomita peco de Shakespeare (Ŝejkspiro). Nuntempe iu reĝo povus ekkrii: “Akvon, akvon, mian regnon kontraŭ akvo.”

Fakte la manko de akvo estas unu el la plej gravaj problemoj de nia tempo.

Jam estis dirite, ke la proksima milito ne okazos kaŭze de petrolo – aŭ pro aliaj motivoj – sed kaŭze de akvo.

La du plej gravaj kaŭzoj de tiu manko estas la klimatoŝanĝo kaj la pligrandiĝo de la monda loĝantaro. Pro tiu…

Legu pli kaj aŭskultu ĉe: ESPERANTA RETRADIO

Ŝargado dum veturado

Germana esplorinstituto konstruis sportan aŭtomobilon kies baterio reŝargiĝas dum veturado. Tio funkcias per indukta ŝargado. Tio estas metodo kiu eĉ jam estas taŭga por amasa merkato.

Per la modela aŭtomobilo la esploristoj volas montri ke tio ne nur funkcias en teoria kalkulmodelo sed tute reale aŭ – alie dirite –  proksime al la praktika aplikado. Por povi senti la apartan ĝuon de veturado en elektra sporta aŭtomobilo oni instalis du elektrajn motorojn kun 424 ĉevalpovoj  ĉe la radoj. Ĉe la malsupra planko sidas tiel nomata sekundara bobeno. Trans ĝi eblas ŝargi la baterion kun kapacito de 38 kWh.

Legu pli kaj aŭskultu ĉe… Esperanta Retradio

Malvarmaj trinkaĵoj en la savano

Firmao el Berlino vendas en Afriko sunenergiajn instalaĵojn. La aparta truko ĉe tio estas instalita ĉeltelefona karteto kiu permesas telepriservadon el Germanio.

La sendrata telefontekniko en multaj ŝtatoj de Afriko iniciatis malgrandan revolucion. Milionoj da homoj hodiaŭ ricevas pere de la sendrata interreto aliron al informoj kaj klerigaj ofertoj. Helpe de servoj kiel M-Pesa ili povas transsendi monon sendepende de bankoj per SMS-mesaĝoj. Ankaŭ en multaj kamparaj regionoj de la kontinento la ĉeltelefona reto jam estas bone instalita.

Tute male al tio statas la elektra reto. …

Legu pli kaj ankaŭ aŭskultu ĉe…  ESPERANTA RETRADIO